İran Şeriat ile Mi Yönetiliyor? Küresel ve Yerel Açıdan Bir İnceleme İran, Orta Doğu’nun en tartışmalı ve ilginç ülkelerinden biri. Hemen her yönüyle uluslararası gündemde kendine yer bulan bu ülke, hem tarihi hem de siyasi açıdan çok önemli bir konumda bulunuyor. Peki, İran gerçekten şeriatla mı yönetiliyor? Bunu hem küresel hem de yerel açıdan irdelemek, daha geniş bir perspektif kazanmamızı sağlıyor. Bu yazıda, İran’ın yönetim biçimini, şeriatla yönetilip yönetilmediğini, Türkiye ve diğer ülkelerle karşılaştırarak anlamaya çalışacağız. İran’ın Siyasi Yapısı: Şeriat mı? Yoksa Felsefi Bir Yönetim mi? İran’ın yönetim biçimi, aslında pek çok farklı unsurdan oluşuyor. İran, 1979’daki devrimle birlikte monarşi…

Kakao cilde iyi gelir mi? Psikolojik Bir Mercek Kakao dendiğinde aklımıza genellikle tatlılar, sıcak içecekler ve belki de çocukluk anıları gelir. Ancak bir gün kendimi, yalnızca tat alma duyusuyla değil, aynı zamanda bedensel ve zihinsel deneyimler açısından kakao ve cilt sağlığı arasındaki ilişkiyi mercek altına alırken buldum. Bu merak, yalnızca bir besin öğesinin cilde fiziksel etkilerini değil, aynı zamanda insanların buna nasıl anlam yüklediğini ve bu anlamın davranışlarımızı nasıl şekillendirdiğini düşündürdü. Psikolojide davranışlarımız; bilişsel değerlendirmelerimiz, duygusal tepkilerimiz ve sosyal etkileşimlerimizle iç içe geçer. Kakao ve cilt sağlığı hakkındaki inanışlarımız da aynı şekilde çok boyutludur. Bir besinin etkisine inanmak, bazen bilimsel…

Telefondan Kur’an Dinlenebilir Mi? Teknolojinin Maneviyatımıza Etkisi İstanbul’da yaşayan 27 yaşında bir genç olarak, gündüzleri ofiste çalışıp akşamları blog yazan sıradan biriyim. Hayatımda sürekli koşuşturma var, ama bir yandan da daha derin düşünceler, içsel sorgulamalar ve maneviyatla ilgili sorular kafamı meşgul ediyor. Son zamanlarda sıkça aklıma takılan bir soru var: “Telefondan Kur’an dinlenebilir mi?” Teknoloji hayatımızın her alanına girdi, her şey elimizin altında. Peki, böyle bir dönemde, telefon gibi modern araçlar aracılığıyla kutsal bir metin olan Kur’an’ı dinlemek doğru bir şey mi? Hem de bu kadar hızlı, kolay ve pratik bir şekilde? Teknolojinin İlk Yıllarında Kur’an’a Ulaşmak Eski zamanlarda, insanın…

Spiral Hamur Yoğurma Makinesi Ne İşe Yarar? İzmir’de Bir Genç Yetişkinin Spiral Hamur Yolculuğu Şimdi durun, düşünün bir an… Herkesin evinde o güzelim ocağın başında saatlerce ekmek yapmayı hayal ettiği, mis gibi mayalı hamur kokusunun mutfağı sarstığı o anı düşünün. Ama bir de şöyle bir şey var: Hamur yoğururken kaslarınızın ağrımaya başlaması, ellerinizin yapış yapış olması ve bir türlü o kıvamı tutturamamak. Peki, o zaman bir soru soralım: Spiral hamur yoğurma makinesi ne işe yarar? Evet, işte tam bu noktada devreye giriyor bu mucizevi alet. Ben de aslında 25 yaşında İzmir’de yaşayan bir genç yetişkin olarak, evde hamur yoğurmanın getirdiği…

2 Mustafa ve 3 Ahmed Kardeş Mi? Bazen hayat, insanın kafasını karıştıracak kadar ilginç olabiliyor. Herkesin etrafında mutlaka en az bir “Mustafa” ya da “Ahmed” vardır, değil mi? Peki ya, 2 Mustafa ve 3 Ahmed gerçekten kardeş mi? Bu soru biraz farklı bir perspektiften bakıldığında, aslında hem felsefi hem de bilimsel açıdan oldukça ilginç bir tartışmayı ortaya çıkarıyor. Ailenin üyeleri arasında benzer isimler olabileceği gibi, bu durumun biyolojik ve sosyo-kültürel açıdan ne gibi anlamlar taşıyabileceği üzerine de konuşmak lazım. Bu yazıda, 2 Mustafa ve 3 Ahmed’in kardeş olup olmadığını bilimsel bir gözle irdeleyeceğim. Tabii ki, her gün etrafımızda gördüğümüz insanlar,…

Lexe Ne Demek? Lexe: Gündelik Hayatın Gizli Kahramanı “Lexe ne demek?” sorusuyla karşılaştığımda, bir anda aklıma gelen ilk şey, İzmir’deki bir arkadaş ortamında muhtemelen hepimizin başına gelmiş olan o bir soru: “Lan bu kelime ne demek, kim uydurdu?” O kadar çok kafamızda soru işareti biriktiriyoruz ki, bir yerde birine ‘lexe’ desek, tüm gözler üzerimize döner. Ama üzülme, bu yazıda her şeyin cevabını bulacaksın. Şimdi, ne demek bu Lexe? Gel, baştan anlatayım. Lexe, basitçe söylemek gerekirse; yeni, eğlenceli ve biraz da ‘ne kadar absürdük o kadar havalı’ bir kelime. İzmir’de bir gencin dilinden düşmeyen, sosyal medyada sıkça karşılaşılan, içi espri dolu…

Halluks Valgus Gece Ateli İşe Yarar Mı? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Perspektifinden Bir İnceleme Ayak sağlığına dair sorunlar, genellikle dışarıdan gözle görülmeyen ama zamanla bireyin yaşam kalitesini doğrudan etkileyen sağlık problemleri arasında yer alır. Halluks valgus, halk arasında daha çok “bunion” olarak bilinen, baş parmağının yanındaki kemik çıkıntısının oluşturduğu ağrılı bir durumdur. Herkesin yaşaması olası bir sağlık sorunu olsa da, bu rahatsızlık, toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet gibi kavramlarla bağlantılı olarak farklı grupları farklı şekillerde etkileyebilir. Bu yazıda, halluks valgus’un gece ateli tedavisinin etkilerini toplumsal bağlamda inceleyecek, farklı bireylerin yaşadığı zorlukları ve çözüm önerilerini tartışacağım. Halluks Valgus…

Emniyet Şeridi Cezası Hangi Durumlarda Kesilir? Trafikte o kadar çok kural var ki, bir insanın aklını kaybetmemesi neredeyse imkansız. Özellikle de emniyet şeridi konusu… Biri size “Emniyet şeridi cezası hangi durumlarda kesilir?” diye sorsa, herhalde bir çoğumuz “E, sadece acil durum araçları orayı kullanabilir, başkası oraya giremez, değil mi?” diye düşünüyoruz. Ama işler öyle basit değil. O kadar çok “hadi canım, bana ne” yaklaşımı var ki, bu yazıyı yazarken bir şekilde bu konuyu sorgulamak farz oldu. Şimdi, öncelikle şunu söylemeliyim: Emniyet şeridini yanlış kullanmak, ciddi anlamda sıkıntılar doğurabilir. Ama işin içinde biraz mizah, biraz da eleştiri olunca, insanın aklına şu…

Kargir Ev Nerede? Tarihsel Bir Perspektif Geçmişi anlamadan bugünü yorumlamak, çoğu zaman eksik bir tabloyla yetinmek demektir. İnsan yaşamının mekânlarla kurduğu ilişki, yalnızca mimari tercihlerden ibaret değildir; aynı zamanda toplumun değerlerini, ekonomik dengelerini ve kültürel hafızasını yansıtır. Bu bağlamda kargir ev, tarih boyunca hem dayanıklılığı hem de toplumsal anlamı ile dikkat çeken bir yapı türü olarak karşımıza çıkar. Peki, kargir ev nerede ve bu sorunun yanıtı bize hangi tarihsel kesitleri gösteriyor? 1. Kargir Ev Kavramının Kökeni Kargir ev, genellikle taş veya tuğla gibi kalıcı malzemelerden inşa edilen, ahşap yerine sert yapı elemanları kullanılan konutları ifade eder. Osmanlı dönemi kayıtlarında sıkça…

Halk Bilimci Ne Yapar? Halk bilimi, halkın yaşam biçimlerini, geleneklerini, göreneklerini, kültürünü ve dilini inceleyen bir alan. Halk bilimci de, bu kültürel unsurları anlamak ve korumak için çalışan kişidir. Ancak halk bilimi, yalnızca eski gelenekleri araştırmakla kalmaz; bu disiplin, aynı zamanda bugünün toplumundaki kültürel dinamikleri, yaşam tarzlarını ve toplumsal yapıları da inceler. Peki, halk bilimci tam olarak ne yapar? Gelin, bu soruya biraz daha yakından bakalım. Halk Bilimi ve Halk Bilimcisinin Temel Görevleri Halk bilimi, toplumların geçmişten günümüze taşıdığı kültürel mirası anlamaya yönelik bir çaba olarak tanımlanabilir. Bu bağlamda halk bilimci, halkın sesini duyurur. Adeta bir “kültürel dedektif” gibi, halkın…